ΑΠΟΨΕΙΣ

Ο Ανδρέας Παπανδρέου στην εποχή μας

241028_2036071463743_6612078_o

Γράφει ο Αντώνης Αντωνιόζας

Με αφορμή την συμπλήρωση δύο δεκαετιών από τον θάνατο του Ανδρέα Παπανδρέου – και κάθε τέτοια περίοδο – λαμβάνει χώρα μια διαδικτυακή συζήτηση για το κατά πόσον ο ηγέτης που έφερε για πρώτη φορά την Αριστερά στην εξουσία, το 1981, ωφέλησε την χώρα. 

 


Παρότι αυτό δεν συνιστά μια αποτίμηση του πολιτικού του έργου, θα είχε ενδιαφέρον να εστιάσουμε στις φωνές εκείνες που θεωρούν – χωρίς συνήθως να το ομολογούν –  ότι η πολιτική του Α. Παπανδρέου είναι ουσιαστικά υπεύθυνη για την δημοσιονομική υστέρηση των τελευταίων ετών της χώρας, αγνοώντας με υστερόβουλο τρόπο τον πρώτο μεγάλο μεταπολιτευτικό εκσυγχρονισμό των κοινωνικών δομών (οικογενειακό δίκαιο, θέματα ισότητας, ελευθεριών κλπ.) 
 
Είναι οι φωνές εκείνες που έχουν μείνει ερμηνευτικά στην πρώτη μεταπολιτευτική περίοδο, τότε που το ψυχροπολεμικό κλίμα των δύο πάλαι ποτέ υπερδυνάμενων επικαθόριζε την εσωτερική πολιτική των χωρών που ανήκαν στην σφαίρα επιρροής τους. 

4863998f-658b-466e-8b88-134add6d1a96 
Είναι η συνέχεια εκείνων που φοβόντουσαν τότε ότι οι “μαρξιστές του ΠαΣοΚ όταν έρθουν στην εξουσία θα μας πάρουν τα σπίτια”.  
 
Φυσικά τίποτα από τα παραπάνω δεν συνέβη. Ο ριζοσπαστικός λόγος του Ανδρέα Παπανδρέου, όσο και αν τρόμαζε το συντηρητικό ακροατήριο της “τάξης και της ασφάλειας” πολιτικά ήταν φιλελεύθερος στα θέματα ισότητας και ήταν σοσιαλδημοκρατικός στα θέματα της αναδιανομής του πλούτου. 
 
Όσα από αυτά που λέγονται ή γράφονται με αφοριστικό και μονοδιάστατο  τρόπο για την οικονομική πολιτική των κυβερνήσεων του Ανδρέα Παπανδρέου είναι στην βάση τους αστήρικτα. 
 
Δεν είναι μόνο οι οικονομικοί δείκτες που δεν το επιβεβαιώνουν αυτό, είναι επίσης ότι στην μιάμιση δεκαετία που πρωταγωνίστησε από ηγετική θέση ο Ανδρέας η Ελλάδα γνώρισε κοινωνική και οικονομική ευημερία τέτοια που δεν είχε προηγούμενο. Το ίδιο συνέβη κατ’ αναλόγια  και με το κόμμα που ίδρυσε.  
 
Ποιος μπορεί να αμφισβητήσει στα σοβαρά ότι στις τρεις  δεκαετίες που πρωταγωνίστησε το ΠαΣοΚ δεν άφησε το πιο σημαντικό κυβερνητικό αποτύπωμα;  
 
– Σταθεροποίηση των οικονομικών μεγεθών και είσοδος στην Ευρωζώνη επί Κώστα Σημίτη   
 
– Τομές στο Κράτος και στην Διοίκηση επί Γ. Παπανδρέου (Opengov, Διαύγεια, Καλλικράτης, Οικονομικός  Εισαγγελέας κλπ) – 
   
Και  περισσότερο απ’ όλα, είναι ότι το ΠαΣοΚ και ο Γ. Παπανδρέου βρέθηκαν μπροστά σε μια μοναδική στα μεταπολιτευτικά έτη  σε έκταση  καταστροφή που τους κληρονόμησαν τα χαοτικά ελλείματα των προηγούμενων κυβερνήσεων του Κ. Καραμανλή ο οποίος με μια κίνηση απόδρασης έκλεισε βράδυ την Βουλή το Μάϊο του ’09. 
 
Ποιος και ποιο κόμμα ανέλαβε την ευθύνη στο τέλος του ’09 και έσωσαν την χώρα;  

 

 
Θα αναρωτηθεί κανείς, αν πολλά από αυτά τα τελευταία έχουν σχέση με τον Α. Παπανδρέου και αν αυτός σε τελευταία ανάλυση έκανε λάθη την εποχή που κυβέρνηση. 
 
Μα οι απρόσεκτοι και επιπόλαιοι επικριτές του όπως αναφέραμε του χρεώνουν την κουλτούρα της δημοσιονομικής προχειρότητας και απειθαρχίας της χώρας συνολικά.  
 
Φευ, είναι όμως κατά μείζονα λόγο, οι παράταξή  τους, η Δεξιά  που υπεραμύνεται με στείρο τρόπο υπέρ  της οικονομικής ορθοδοξίας η οποία  ευθύνεται όμως  για τον οικονομικό εκτροχιασμό που μας οδήγησε σε μια τέτοιας έκτασης κρίση. 
 
Και κάτι τελευταίο, Ο Ανδρέας έκανε λάθη. Ούτε ο ίδιος θα ισχυριζόταν το αντίθετο. Ήξερε όμως να αλλάζει όταν έπρεπε και αντιλαμβανόταν γρήγορα τους συσχετισμούς. 
 
Κριτική στο έργο του, σοβαρή έχει γίνει και θα γίνεται.  Όπως συμβαίνει για κάθε ηγέτη που σφράγισε την εποχή του. Άλλο όμως αυτό και άλλο τα απρόσεκτα τσιτάτα των αναρτήσεων των δύο γραμμών. 
 

Related Articles

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Back to top button

Adblock Detected

Please consider supporting us by disabling your ad blocker